Goede plannen maken! Samen en in samenhang. Het maakt het werk leuker, de oplossingen beter en het resultaat vaak ook nog eens mooier en duurzamer. Logisch, want vrijwel alles in het ruimtelijk domein hangt met elkaar samen. Toch doen we het lang niet altijd op die manier. Daarom was het de hoogste tijd om ‘het goede plan’ en ‘de échte samenwerking’ op het schild te hijsen.
Onder leiding van ateliermeesters Marinke Steenhuis, Peter Veenstra en het duo Henk Stadens en Bart van Leeuwen kregen drie multidisciplinaire teams acht uur de tijd om een plan te maken voor een concrete opgave in de stad of provincie. Echte projecten, aangeleverd door echte opdrachtgevers. De resultaten werden publiek gepresenteerd en overhandigd aan de casushouders.
Team Steenhuis: Landschappelijk casco Ten Boer
Illustratie: Megan de Vos
Team Steenhuis zette de tanden in de casus Landschappelijk casco Ten Boer, ingezonden door beleidsadviseur Martijn Schuit van de gemeente Groningen. Dat was mooi, alleen al omdat het recht deed aan het feit dat Groningen sinds de gemeentelijke herindeling van 2019 zo veel meer is dan een stad. Een groot deel van de gemeente omvat tegenwoordig een rijk agrarisch cultuurlandschap met wierden, eeuwenoude dorpen en middeleeuwse dorpskerken: het gebied van de voormalige gemeente Ten Boer.
Hoe kan de oorsprong van dit agrarische gebied het vertrekpunt zijn voor een landschappelijk casco waarin zowel de boer, dorpeling als stedeling zich herkent? En kan het wellicht op sommige plekken tot synthese komen? Hoe maak je een casco waar netwerken, plekken en gemeenschappen zich aan kunnen hechten?
Met die vragen ging Team Steenhuis aan de slag. Daarbij namen ze ook volop de thema’s mee die dijkgraaf Roeland van der Schaaf van waterschap Noorderzijlvest indiende. Twee vliegen in een klap dus.
Team Stadens/Van Leeuwen: Charmant versterkte kleinschaligheid Meedhuizen
Illustratie: Megan de Vos
Team Stadens/Van Leeuwen boog zich over de casus Charmant versterkte kleinschaligheid Meedhuizen, ingezonden door regiobouwmeester Enno Zuidema van Nationaal Coördinator Groningen. Meedhuizen is een lintdorp in de gemeente Eemsdelta, gelegen op de grens van klei en veen. Alle bebouwing, los van een drietal grote boerderijen, is er kleinschalig. De ligging aan het lint, met relatief ruime voortuinen aan de straat, is wat alle woningen bindt.
Kan de versterkingsopgave dit bestaande karakter ook in figuurlijke zin versterken? Kan Meedhuizen als geheel mooier uit de versterking komen door gelijktijdig ook te investeren in het lint, de kwaliteit van het groen en de openbare ruimte, en de relatie met het omliggende landschap? En zou Meedhuizen het voortouw kunnen nemen in een waarlijke verduurzaming met minder installatietechniek en meer natuurlijke en biobased oplossingen?
Een prachtige opgave, waarin ook Team Stadens/Van Leeuwen de door het waterschap Noorderzijlvest aangedragen thema’s meenam.
Team Veenstra: De diepenring als publieke magneet
Illustratie: Megan de Vos
Team Veenstra koos voor een combinatie van twee casus: de Verbindingsboulevard, ingezonden door Christophe de Jongh, en Ruimte voor de Noorderhaven Zuidzijde, afkomstig van Buurtvereniging Het A-kwartier. Ze vormen de aanleiding om op een hoger schaalniveau naar de kansen van de gehele diepenring te kijken. Hoe kan deze een publieke magneet worden die tegelijk ook werkt als een verdeler van de voetgangers en fietsstromen door de binnenstad? Hoe kan de diepenring, in lijn met de gemeentelijke ambities, weer meer zijn dan alleen een rand van de binnenstad?
Hoe maken we van het Verbindingskanaal tot de Zuiderhaven en de A, van de Oosterpoort tot het A-Kwartier, een prettige, aangename en groene verblijfsruimte? Hoe verbeteren we ondertussen de waterkwaliteit en de onderwaternatuur van de diepenring? En hoe zorgen we dat we deze ingrepen ook ten goede komen aan het herstel van het water en bodemsysteem en een circulaire (afval)waterketen?
Klinkt complex, en dat is het ook. Maar juist daarom is het zo ontzettend relevant om er in samenhang aan te ontwerpen.
Foto's: Saskia Ludden